Suze Groeneweg

Home / bronnen / Suze Groeneweg    |    Terug

Suze Groeneweg

Suzanna (Suze) Groeneweg, geboren op 4 maart 1875 te Strijensas, is een slimme leerling, Op aandringen van haar moeder gaat ze naar de normaalschool (tegenwoordig PABO) om onderwijzeres te worden. In de tien jaar dat ze lesgeeft, komt ze veelvuldig in aanraking met armoede en drankmisbruik in sociaal zwakke gezinnen en ontwikkelt ze een sterk sociaal rechtvaardigheidsgevoel.

Lid van de SDAP

In 1903 wordt Suze Groeneweg lid van de SDAP (de voorloper van de PvdA). Ze spreekt over uiteenlopende onderwerpen en haar speciale belangstelling ligt bij onderwijs, drankbestrijding, moederschapszorg en de rechten van vrouwen. Zij houdt zich echter verre van feministen en hun aanhangers. Zelf heeft ze hierover op een SDAP-congres in 1913 gezegd: “Mijn ervaring is, dat als de vrouwen zichzelf maar op de voet van gelijkheid met den man plaatsen, zij ook volkomen als gelijken erkend worden”.

Tweede Kamerlid met visie op vrouwenarbeid

Ze wordt in 1918 het eerste vrouwelijke Tweede Kamerlid in Nederland. In haar jaren als volksvertegenwoordiger bepleit zij onder andere het recht op betaalde arbeid voor vrouwen. Direct in 1918 protesteert zij tegen plannen van de minister van Arbeid, P.J.M. Aalberse, om fabrieksarbeid voor gehuwde vrouwen te verbieden. In de jaren twintig en dertig voert zij veelvuldig het woord tegen plannen om getrouwde ambtenaressen te ontslaan. In haar visie op arbeid voor vrouwen is Suze Groeneweg gematigder dan veel vrouwen uit de vrouwenbeweging. Zij is van mening dat de lonen van mannen hoog genoeg moeten zijn om de gezinnen te onderhouden en hoopt zo dat getrouwde vrouwen in de toekomst niet meer buitenshuis hoeven te werken. Op haar initiatief wordt in 1929 een wettelijke verlofregeling bij zwangerschap en bevalling ingevoerd. Tegen de zin van Suze Groeneweg geldt deze alleen voor gehuwde vrouwen. In 1930 regelt ze met een ander vrouwelijk Kamerlid dat vrouwen benoemd kunnen worden tot burgemeester. En in 1931 is Suze de eerste vrouw die als ambtenaar van de Burgerlijke Stand huwelijken kan voltrekken.

In 1937 verlaat Suze Groeneweg de politiek en ze overlijdt op 19 oktober 1940 in Barendrecht.

Adresboeken

Op de afbeelding is pagina 25 van het Rotterdamse adresboek uit 1930 te zien. Adresboeken komen vanaf 1808 tot 1939 jaarlijks uit. In het begin alleen met gegevens over bedrijven en handelaren. Later met informatie over het gemeentebestuur, de gegoede burgerij, de rechterlijke en militaire macht. In de loop der jaren wordt de inhoud verder uitgebreid met informatie over de burgers op persoonsnaam en per straat en met gegevens over instellingen, winkels, verenigingen en kerkgenootschappen. Op deze pagina is te zien waar Suze Groeneweg woont en dat ze in 1931 als raadslid van de gemeente Rotterdam aftreedt.

 

 

Maker: uitgave N.V. Drukkerij M. Wyt en Zonen, Rotterdam
Datering: 1930-01-01 / 1930-12-31
Collectie: Adresboeken Rotterdam, 1930
Nummer: 3023-74
Link: https://hdl.handle.net/21.12133/D20181FF95A542C784E1CAC49EA79E5B

Geschiedenislokaal010

Suze Groeneweg

Tijdvak: Tijd van de wereldoorlogen (1900 - 1950)


Omschrijving

Suze Groeneweg

Suzanna (Suze) Groeneweg, geboren op 4 maart 1875 te Strijensas, is een slimme leerling, Op aandringen van haar moeder gaat ze naar de normaalschool (tegenwoordig PABO) om onderwijzeres te worden. In de tien jaar dat ze lesgeeft, komt ze veelvuldig in aanraking met armoede en drankmisbruik in sociaal zwakke gezinnen en ontwikkelt ze een sterk sociaal rechtvaardigheidsgevoel.

Lid van de SDAP

In 1903 wordt Suze Groeneweg lid van de SDAP (de voorloper van de PvdA). Ze spreekt over uiteenlopende onderwerpen en haar speciale belangstelling ligt bij onderwijs, drankbestrijding, moederschapszorg en de rechten van vrouwen. Zij houdt zich echter verre van feministen en hun aanhangers. Zelf heeft ze hierover op een SDAP-congres in 1913 gezegd: “Mijn ervaring is, dat als de vrouwen zichzelf maar op de voet van gelijkheid met den man plaatsen, zij ook volkomen als gelijken erkend worden”.

Tweede Kamerlid met visie op vrouwenarbeid

Ze wordt in 1918 het eerste vrouwelijke Tweede Kamerlid in Nederland. In haar jaren als volksvertegenwoordiger bepleit zij onder andere het recht op betaalde arbeid voor vrouwen. Direct in 1918 protesteert zij tegen plannen van de minister van Arbeid, P.J.M. Aalberse, om fabrieksarbeid voor gehuwde vrouwen te verbieden. In de jaren twintig en dertig voert zij veelvuldig het woord tegen plannen om getrouwde ambtenaressen te ontslaan. In haar visie op arbeid voor vrouwen is Suze Groeneweg gematigder dan veel vrouwen uit de vrouwenbeweging. Zij is van mening dat de lonen van mannen hoog genoeg moeten zijn om de gezinnen te onderhouden en hoopt zo dat getrouwde vrouwen in de toekomst niet meer buitenshuis hoeven te werken. Op haar initiatief wordt in 1929 een wettelijke verlofregeling bij zwangerschap en bevalling ingevoerd. Tegen de zin van Suze Groeneweg geldt deze alleen voor gehuwde vrouwen. In 1930 regelt ze met een ander vrouwelijk Kamerlid dat vrouwen benoemd kunnen worden tot burgemeester. En in 1931 is Suze de eerste vrouw die als ambtenaar van de Burgerlijke Stand huwelijken kan voltrekken.

In 1937 verlaat Suze Groeneweg de politiek en ze overlijdt op 19 oktober 1940 in Barendrecht.

Adresboeken

Op de afbeelding is pagina 25 van het Rotterdamse adresboek uit 1930 te zien. Adresboeken komen vanaf 1808 tot 1939 jaarlijks uit. In het begin alleen met gegevens over bedrijven en handelaren. Later met informatie over het gemeentebestuur, de gegoede burgerij, de rechterlijke en militaire macht. In de loop der jaren wordt de inhoud verder uitgebreid met informatie over de burgers op persoonsnaam en per straat en met gegevens over instellingen, winkels, verenigingen en kerkgenootschappen. Op deze pagina is te zien waar Suze Groeneweg woont en dat ze in 1931 als raadslid van de gemeente Rotterdam aftreedt.

 

 

Maker: uitgave N.V. Drukkerij M. Wyt en Zonen, Rotterdam
Datering: 1930-01-01 / 1930-12-31
Collectie: Adresboeken Rotterdam, 1930
Nummer: 3023-74
Link: https://hdl.handle.net/21.12133/D20181FF95A542C784E1CAC49EA79E5B

Trefwoorden

emancipatiebeweging
feminisme
grondrechten
onderwijs
politiek
sociale kwestie
vrouwenkiesrecht
eerste feministische golf
arbeidsomstandigheden

Nuttige websites

Limburgsch dagblad: 13-05-1959: https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?coll=ddd&query=%28suzanna+groeneweg%29&identifier=MMKB23:001925036:mpeg21:a00100&resultsidentifier=MMKB23:001925036:mpeg21:a00100
Voorwaarts: sociaal-democratisch dagblad: 13-11-1920: https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?query=suze+groeneweg&coll=ddd&identifier=ddd:010213341:mpeg21:a0133&resultsidentifier=ddd:010213341:mpeg21:a0133
Rijnmond.nl: 14 maart 2020: https://www.rijnmond.nl/nieuws/193090/Zaal-stadhuis-Rotterdam-vernoemd-naar-eerste-vrouwelijke-gemeenteraadslid